GTA 6: 80 giờ của Rockstar và sự im lặng của 'meta' thể thao điện tử

Tôi dừng lại ở dòng thứ ba của bản tin: Rockstar xác nhận GTA 6 có thể dài 80 giờ. Lướt xuống, tôi thấy tên một giám đốc sáng tạo, một cuộc phỏng vấn, và một con số được miêu tả như một kỷ lục thế giới. Ngay lập tức, tôi nhìn vào tab trình duyệt của mình – vẫn là trang tin thể thao điện tử mà tôi đang viết cho một tờ báo Pháp. Một cảm giác khó hiểu xâm chiếm: Đây là tin tức về một trò chơi điện tử đơn thuần, không thuộc về lĩnh vực thi đấu chuyên nghiệp, vậy tại sao nó lại xuất hiện ở đây? Có thể vì chính tôi – một người đưa tin về làng esports – lại cảm thấy bứt rứt khi đọc nó? Hay vì cộng đồng game thủ đang cần một thứ gì đó để bám vào giữa kỳ chuyển nhượng đầy tin đồn? Tôi gấp laptop, nhưng câu hỏi cứ ở lại. Tin tức này, như nhiều người đã đọc, đến từ Rob Nelson, một nhà phát triển kỳ cựu tại Rockstar Games. Trong một cuộc phỏng vấn gần đây, anh tiết lộ rằng bản thân mất 80 giờ để hoàn thành cốt truyện chính của GTA 6 – một con số vượt xa Red Dead Redemption 2 (khoảng 50-60 giờ) và GTA 5 (khoảng 30-40 giờ). Tựa game sắp ra mắt sẽ đưa người chơi đến Leonida, một thế giới mở lấy cảm hứng từ Florida, nơi mà Rockstar hứa hẹn một quy mô chưa từng có. Ngay sau khi thông tin được chia sẻ, diễn đàn game thủ tràn ngập những bình luận phấn khích, những bài viết dự đoán, và cả những lo ngại về việc một cốt truyện quá dài có thể làm mất đi sự tập trung. Tuy nhiên, với tư cách là một nhà báo thể thao điện tử đã có 14 năm theo dõi ngành, tôi nhận ra một điều quan trọng: tin tức về độ dài của một trò chơi đơn – dù nó có hoành tráng đến đâu – hoàn toàn không liên quan đến những gì chúng ta gọi là 'meta' trong làng esports. Trong các tựa game cạnh tranh như Liên Minh Huyền Thoại hay Valorant, meta được định nghĩa bởi sự thay đổi phiên bản, lựa chọn tướng, và chiến thuật trong một trận đấu. GTA 6 không có pick/ban, không có giải đấu, không có đội tuyển. Nhưng tại sao một tin tức như vậy lại được đăng trên một trang tin thể thao điện tử? Đó chính là dấu hiệu của một hiện tượng tôi gọi là 'nỗi sợ được số hóa'. Hãy nhìn lại cách chúng ta đón nhận tin tức game. Khi một hãng lớn như Rockstar tung ra thông tin, làn sóng truyền thông bao phủ khắp mọi mặt trận, kể cả những khu vực không liên quan. Trong 14 năm quan sát của tôi, tôi thấy rõ rằng các trang tin esports thường bị hấp dẫn bởi sức hút của các thương hiệu lớn, bất kể tính chất cạnh tranh của trò chơi. Điều này không sai, nhưng nó phản ánh một sự dịch chuyển: Ranh giới giữa game thủ và người hâm mộ thể thao điện tử ngày càng mong manh. Người ta sẵn sàng đọc về GTA 6 vì nó tạo ra cảm giác 'lớn lao', giống như một trận chung kết World Cup. Nhưng cảm giác đó là một ảo ảnh. Tôi nhớ đến khoảnh khắc khi tôi phải cover một giải đấu trong mùa dịch, khi các sân vận động trống rỗng và tôi vẫn phải viết về những trận đấu không có tiếng hò reo. Khi đó, tôi chợt nhận ra rằng đám đông không tạo ra âm thanh – họ tạo ra ý nghĩa. Tương tự, một trò chơi đơn dù có dài bao nhiêu đi nữa cũng không thể tạo ra 'meta' vì không có sự cạnh tranh để định nghĩa nó. 'Thứ hạng chỉ là cách người ta thuật lại thứ họ chưa hiểu', tôi thường viết câu đó trong các bản phân tích về bảng xếp hạng. Nhưng ở đây, không có thứ hạng nào để bàn tới. 80 giờ chỉ là một con số, không hơn không kém. Sự thật là, con số 80 giờ này đến từ một nguồn duy nhất: một nhà phát triển chia sẻ trải nghiệm cá nhân. Điều đó có nghĩa là nó không được xác nhận chính thức bởi Rockstar, và thời gian hoàn thành của mỗi người chơi sẽ khác nhau tùy thuộc vào cách họ tương tác với thế giới. Nếu một người chơi chỉ tập trung vào nhiệm vụ chính, họ có thể hoàn thành trong 60 giờ, hoặc 100 giờ nếu họ muốn khám phá mọi ngóc ngách. Điều này cho thấy sự thổi phồng từ cộng đồng là điều dễ hiểu, nhưng nó cũng là một lời cảnh báo cho những ai đặt kỳ vọng quá cao. Trong một ngành công nghiệp mà nội dung cạnh tranh được đo bằng từng giây từng phút, một câu chuyện đơn có thời lượng 80 giờ lại là một cú hích tâm lý. Nó khiến người chơi cảm thấy rằng họ đang 'kiếm được' nhiều hơn với số tiền bỏ ra. Nhưng với thể thao điện tử, thời lượng không bao giờ là thước đo. Một ván đấu MOBA chỉ kéo dài 30 phút nhưng có thể mang lại nhiều cảm xúc hơn một chiến dịch 80 giờ đầy lặp lại. Người ta gọi là meta, tôi gọi là nỗi sợ được số hóa. Khi người ta sợ bỏ lỡ một thứ gì đó lớn lao, họ tìm cách phóng đại tầm quan trọng của nó. 80 giờ chính là nỗi sợ ấy. Có một góc nhìn phản trực giác mà tôi muốn đưa ra: Liệu sự chú ý này có thực sự gây hại cho thể thao điện tử? Nếu một trò chơi đơn như GTA 6 có thể chiếm sóng trong một khoảng thời gian dài, thì điều đó cho thấy rằng sức hút của narrative – của câu chuyện – vẫn là một thế lực đáng gờm. Trong khi đó, nhiều tựa game esports đang phải vật lộn với việc giữ chân khán giả bằng những trận đấu không hồi kết. Có lẽ, các nhà phát triển esports cần học hỏi từ Rockstar về cách xây dựng thế giới và câu chuyện. Nhưng tôi cũng muốn thách thức quan điểm cho rằng dài là tốt. Những trò chơi như The Last of Us Part II chỉ dài khoảng 25 giờ nhưng vẫn để lại dấu ấn mạnh mẽ. Thời lượng dài có thể dẫn đến sự nhàm chán nếu không có sự đầu tư đúng đắn về mặt cảm xúc. Cuối cùng, tôi tự hỏi: Liệu khi GTA 6 chính thức phát hành, nó có được đem lên bàn cân với các trò chơi điện tử thể thao? Câu trả lời có lẽ là không. Nhưng điều đó không có nghĩa là nó vô ích. Trận đấu thật sự bắt đầu trước cả khi ban huấn luyện nộp danh sách – và ở đây, trận đấu của Rockstar bắt đầu từ những tuyên bố gây sốc này, tạo ra một làn sóng dư luận mà bất kỳ thương hiệu nào cũng mơ ước. Chỉ có điều, trong thế giới của tôi, 'draft' của họ là một bản danh sách 80 giờ không có người thi đấu. Tôi sẽ chờ xem nó có thực sự đáng giá không.